{
«@context»: «https://schema.org»,
«@graph»: [
{
«@type»: «FAQPage»,
«mainEntity»: [
{
«@type»: «Question»,
«name»: «Warum ist das Thema für deinen Betrieb so wichtig?»,
«acceptedAnswer»: {
«@type»: «Answer»,
«text»: «Die Gastronomie lebt von ihrer Dynamik – und von oft unregelmässigen Arbeitszeiten. Genau deshalb ist ein solides Verständnis der L-GAV-Vorgaben unerlässlich. Eine fehlerhafte Planung oder eine lückenhafte Dokumentation kann schnell zu Konflikten im Team führen und bei Kontrollen richtig teuer werde»
}
},
{
«@type»: «Question»,
«name»: «Die zentralen Bausteine des L-GAV»,
«acceptedAnswer»: {
«@type»: «Answer»,
«text»: «Um die Regeln zu meistern, ist es hilfreich, die wichtigsten Begriffe zu kennen. Sie sind das Fundament für eine korrekte Einsatzplanung und Zeitwirtschaft in deinem Betrieb:»
}
},
{
«@type»: «Question»,
«name»: «Was gehört zur Arbeitszeit und was nicht?»,
«acceptedAnswer»: {
«@type»: «Answer»,
«text»: «Um hier Klarheit zu schaffen, brauchst du eine unmissverständliche Abgrenzung. Gerade im Gastgewerbe gibt es oft Grauzonen, die du mit einer klaren internen Regelung für dein Team von Anfang an auflösen solltest.»
}
},
{
«@type»: «Question»,
«name»: «Wöchentliche Höchstarbeitszeit im Gastgewerbe»,
«acceptedAnswer»: {
«@type»: «Answer»,
«text»: «Der L-GAV legt die durchschnittliche wöchentliche Arbeitszeit auf»
}
},
{
«@type»: «Question»,
«name»: «Die Pflicht zur Zeiterfassung»,
«acceptedAnswer»: {
«@type»: «Answer»,
«text»: «Machen wir es kurz: Die Zeiterfassung ist keine nette Geste, sondern eine gesetzliche Pflicht. Sie dient dem Schutz deiner Mitarbeitenden und gibt dir als Arbeitgeber die nötige Rechtssicherheit. Ohne eine lückenlose Dokumentation kannst du bei einer Kontrolle nicht nachweisen, dass du die komplexen»
}
}
]
},
{
«@type»: «BreadcrumbList»,
«itemListElement»: [
{
«@type»: «ListItem»,
«position»: 1,
«name»: «Home»,
«item»: «https://job.rocks»
},
{
«@type»: «ListItem»,
«position»: 2,
«name»: «Einsatzplanung»,
«item»: «https://job.rocks/category/einsatzplanung/»
},
{
«@type»: «ListItem»,
«position»: 3,
«name»: «L-GAV Arbeitszeit und Pausen: Dein kompletter Guide für das Gastgewerbe»
}
]
}
]
}
Ben je onzeker over hoe je de werktijden van je medewerkers in de horeca correct plant en daarbij alle regels van de Landelijke Collectieve Arbeidsovereenkomst (L-GAV) naleeft? De juiste omgang metL-GAV arbeidstijd en pauzesis meer dan alleen een vervelende verplichting. Het is de basis voor een eerlijke, productieve en succesvolle werkomgeving.
Wat je moet weten over werktijd en pauzes in de L-GAV
De Landelijke Collectieve Arbeidsovereenkomst (L-GAV) voor de horeca is het centrale regelwerk dat de spelregels in de sector vastlegt. Het creëert een bindend kader om eerlijkheid en transparantie voor jou en je team te garanderen. De bepalingen over werktijd en pauzes zijn daarbij de kern.

Als je de L-GAV-regels onder controle hebt, voorkom je niet alleen juridische problemen en hoge boetes. Je toont je team echte waardering en bouwt een positieve werksfeer op. Duidelijke structuren bij de ploegplanning, bij de pauzes en de vergoeding van overuren zijn de basis voor gemotiveerde en loyale medewerkers die graag bij jou werken.
Waarom is dit onderwerp zo belangrijk voor jouw bedrijf?
De horeca leeft van zijn dynamiek – en van vaak onregelmatige werktijden. Daarom is een solide begrip van de L-GAV-voorschriften essentieel. Een foutieve planning of een gebrekkige documentatie kan snel leiden tot conflicten in het team en bij controles behoorlijk duur worden.
Stel je een typisch scenario voor: Een groot evenement staat voor de deur, het bedrijf draait op volle toeren en je team moet langer werken dan gepland. Zonder een duidelijk systeem voor het registreren en compenseren van deze overuren loop je niet alleen het risico op ontevredenheid, maar ook op stevige juridische gevolgen.
Een nauwkeurige en L-GAV-conforme tijdregistratie is geen bureaucratische extra inspanning. Het is een teken van professionaliteit en respect voor je medewerkers. Het creëert vertrouwen en is de enige basis voor een eerlijke loonadministratie.
Om je de start te vergemakkelijken, hebben we de belangrijkste regels in een overzichtstabel samengevat.
L-GAV regels voor werktijd en pauzes in een overzicht
Een samenvatting van de belangrijkste voorschriften uit de L-GAV, zodat je de centrale punten snel kunt begrijpen.
| Onderwerp | Regeling volgens L-GAV | Praktische opmerking |
|---|---|---|
| Wekelijkse werktijd | 42 uurgemiddeld (bij een 5-dagen werkweek). Afhankelijk van het seizoen en het type bedrijf zijn afwijkingen mogelijk. | Plan vooruit om seizoenspieken op te vangen en de gemiddelde werktijd in de gaten te houden. |
| Dagelijkse maximale werktijd | Maximaal14 uurinclusief pauzes. De pure werktijd mag9 uurniet overschrijden. | Let bij lange diensten op dat de pauzes correct zijn ingepland en ook daadwerkelijk worden genomen. |
| Pauzeregeling | Vanaf5,5 uurwerk:15 minutenpauze. Vanaf7 uurwerk:30 minutenpauze. Vanaf9 uurwerk:60 minutenpauze. |
Pauzes moeten effectief vrij zijn. Een snel broodje op de werkplek telt niet als pauze. |
| Dagelijkse rusttijd | Minimaal11 uurononderbroken rusttijd tussen twee werkperiodes. | Vermijd «Clopening»-diensten (late dienst gevolgd door vroege dienst), als de 11-uur rusttijd niet gegarandeerd is. |
| Wekelijkse rusttijd | 2 rustdagenper week, waarvan er minimaal1,5 dagen(36 uur) aaneengeschakeld moeten zijn. | In uitzonderlijke gevallen kunnen rustdagen worden verschoven, maar moeten binnen een vastgestelde periode worden gecompenseerd. |
| Nachtwerk | Tussen23:00 en 06:00 uur. Vereist een vergunning en is verbonden met loon- of tijdtoeslagen. | Documenteer nachtwerk nauwkeurig. De toeslag van10%(tijd) of loon is verplicht. |
Deze tabel dient als een snelle spiekbrief. De details zijn echter cruciaal, en die bekijken we nu.
De centrale bouwstenen van de L-GAV
Om de regels te beheersen, is het nuttig om de belangrijkste termen te kennen. Ze vormen de basis voor een correcte inzetplanning en tijdsbeheer in jouw bedrijf:
- Maximale werktijd:Deze legt de maximaal toegestane wekelijkse werktijd vast, die gemiddeld niet overschreden mag worden. In de horeca is dat normaal gesproken42 uur.
- Rusttijden:Dit zijn de ononderbroken vrije periodes die jouw medewerkers tussen twee werkperiodes toekomen. De11 uurzijn hier het magische getal.
- Pauzeregeling:De L-GAV definieert duidelijk vanaf welke werkduur pauzes moeten worden verleend en hoe lang deze moeten zijn.
- Overuren en overwerk:Het is extreem belangrijk om dit verschil te kennen. Voor beide gelden namelijk verschillende regels wat betreft de compensatie en de vergoeding.
In de volgende secties bekijken we deze punten nauwkeurig. Je krijgt praktische voorbeelden en duidelijke instructies over hoe je de L-GAV-regels voor werktijd en pauzes in jouw dagelijkse praktijk veilig kunt toepassen en je personeelsplanning kunt verbeteren.
De werktijdregistratie in de L-GAV correct uitvoeren
Een sluitende en correcte werktijdregistratie is het A en O om de regels van de L-GAV überhaupt te kunnen naleven. Pas als je precies weet wat als werktijd geldt en wat niet, kun je pauzes, overuren en rusttijden goed plannen en afrekenen. Dat is de absolute basis.
Bij werktijd telt elke minuut waarin je medewerkers voor jou beschikbaar moeten zijn. Dat begint niet pas bij het fornuis of de bar. Ook het omkleden in de werkkleding voor het begin van de dienst of de korte teambriefing vallen daaronder en moeten worden geregistreerd.
De reistijd naar het werk is daarentegen privé en telt niet mee als werktijd. Begint de dienst om14:00 uur, dan start de tijdregistratie ook precies dan – zelfs als je medewerker al om13:45 uurop het werk is en nog gezellig een kopje koffie drinkt.
Wat hoort bij de werktijd en wat niet?
Om hier duidelijkheid te scheppen, heb je een ondubbelzinnige afbakening nodig. Juist in de horeca zijn er vaak grijze gebieden die je met een duidelijke interne regeling voor je team vanaf het begin moet oplossen.
-
Bij de werktijd hoort:
- De eigenlijke activiteit (koken, serveren, afruimen).
- Voorbereidende en afsluitende werkzaamheden, zoals het opstarten van de kassa of het opruimen na sluitingstijd.
- Verplichte teamvergaderingen of korte instructies.
- De tijd voor het aan- en uittrekken van de beroepskleding op de werkplek.
-
Niet bij de werktijd hoort:
- De reistijd van en naar het bedrijf.
- Vrijwillige pauzes die verder gaan dan het wettelijke minimum.
- Privé-aangelegenheden tijdens werktijd, ook als ze op de werkplek plaatsvinden.
Een klassieke fout: De dagelijkse briefing voor de opening van de dienst wordt als vanzelfsprekend beschouwd en simpelweg niet geregistreerd. Deze10 tot 15 minutenper dag tellen echter op over het jaar tot een aanzienlijk aantal arbeidsuren die betaald moeten worden.
Wekelijkse maximale werktijd in de horeca
De L-GAV legt de gemiddelde wekelijkse werktijd op42 uurvast, gebaseerd op een 5-dagen werkweek. De wettelijke maximale werktijd ligt voor de meeste bedrijven in de horeca op45 uur per week.. Deze bovengrens mag alleen in uitzonderlijke gevallen en met de bijbehorende compensatie worden overschreden.
Afhankelijk van het type bedrijf zijn er echter fijne verschillen:
- Jaarbedrijven:Hier geldt de gemiddelde wekelijkse werktijd van42 uur. Je planning moet zo zijn ingericht dat deze gemiddelde over een langere periode ook wordt gehaald.
- Seizoensbedrijven:In het hoogseizoen kan de wekelijkse werktijd tijdelijk worden verhoogd tot maximaal45 uurals dit contractueel zo is afgesproken. Belangrijk: Deze extra uren moeten in het laagseizoen verplicht door vrije tijd worden gecompenseerd.
Een voorbeeld uit de evenementenhoreca: Je organiseert een driedaags festival en je crew werkt op deze dagen telkens 12 uur achter elkaar. Deze enorme overuren moet je exact documenteren. In de daaropvolgende, rustigere weken moet deze tijd worden gecompenseerd door extra vrije dagen of aanzienlijk kortere diensten om het gemiddelde van 42 uur te herstellen.
De hoge werkdruk in Zwitserland, waar werknemers in vergelijking met de EU langer werken, maakt een nauwkeurige registratie onmisbaar. In 2024 werden in Zwitserland in totaal8,117 miljard arbeidsurengewerkt. De gemiddelde wekelijkse werktijd bij fulltime werknemers daalde weliswaar licht naar40 uur en 4 minuten, wat echter vooral te wijten is aan minder overuren en meer afwezigheden.
De verplichting tot tijdregistratie
Laten we het kort houden: De tijdregistratie is geen aardige geste, maar een wettelijke verplichting. Het dient ter bescherming van je medewerkers en geeft jou als werkgever de nodige rechtszekerheid. Zonder een sluitende documentatie kun je bij een controle niet aantonen dat je de complexe regels overL-GAV arbeidstijd en pauzesnaleeft.
Moderne systemen maken de registratie tegenwoordig eenvoudig en transparant:
- Stationaire terminals (klokklok):De klassieker. Medewerkers klokken in bij binnenkomst en vertrek met een badge of PIN-code. Ideaal voor bedrijven met een vaste locatie.
- Mobiele apps:Je team registreert de werktijden direct via de smartphone. Dit is perfect voor cateringopdrachten of medewerkers die op verschillende locaties werken.
- Digitale webterminals:Een slanke en kosteneffectieve oplossing, waarbij de registratie via een computer of tablet in het bedrijf plaatsvindt.
De tijden van onleesbare urenstaten en omslachtige Excel-lijsten zijn voorbij. Een digitale oplossing helpt je niet alleen om aan de wet te voldoen, maar vereenvoudigt ook de gehele loonadministratie. Als je dieper in de voordelen en methoden van moderne systemen wilt duiken, vind je in ons artikel overwerktijdregistratie in de L-GAValle belangrijke informatie.
Pauzes en rusttijden in de bedrijfsvoering slim plannen
Pauzes zijn meer dan een welkome onderbreking. Ze zijn een wettelijke noodzaak en de sleutel tot de gezondheid en prestaties van je team. Een bewuste inrichting van pauzes en rusttijden is cruciaal om actiefvermoeidheid te bestrijdenen de concentratie hoog te houden – juist wanneer het in het bedrijf weer hectisch wordt.
De regels voorL-GAV arbeidstijd en pauzeszijn duidelijk gedefinieerd om dat te waarborgen. Ze geven je een betrouwbaar kader waarmee je de recuperatie van je medewerkers systematisch in de bedrijfsvoering kunt integreren. Laten we de details eens nader bekijken.
De gouden regel van korte pauzes
Iedereen die lange tijd achtereen werkt, heeft een onderbreking nodig. Dat is geen mening, maar een wettelijke vereiste. De L-GAV legt precies vast wanneer een pauze nodig is.
De belangrijkste grens is hier5,5 uur ononderbroken werk. Zodra deze is bereikt, heeft je medewerker recht op een korte pauze van minimaal15 minuten. Deze regel is niet onderhandelbaar en dient ter bescherming tegen overbelasting in de veeleisende werkomgeving.

De grafiek maakt duidelijk: Zonder een exacte registratie van de arbeidsuren is de naleving van pauzes en maximumgrenzen nauwelijks aan te tonen en kan dit snel tot problemen leiden.
Betaalde vs. onbetaalde pauzes: Wie betaalt?
Een van de meest gestelde vragen is of pauzes tot de werktijd tellen en dus betaald moeten worden. Het antwoord hangt af van een eenvoudige voorwaarde: Kan de persoon zijn werkplek verlaten of niet?
-
Onbetaalde pauzes:Als je medewerkers tijdens hun pauze het bedrijf verlaten of zich in een aparte pauzeruimte kunnen bevinden, geldt de pauze niet als werktijd. Dit is de standaard situatie.
-
Betaalde pauzes (pauzes op de werkplek):Moet een medewerker om bedrijfseconomische redenen op de werkplek blijven – bijvoorbeeld om de telefoon te bedienen of op gasten te reageren – dan telt deze «pauze» volledig als werktijd.
Stel je een restaurant voor: jouw kok heeft tijdens de rustigere middaguren een half uur pauze. Hij kan naar de pauzeruimte gaan of even naar buiten voor frisse lucht. Deze pauze isonbetaald.Jouw receptioniste moet echter tijdens haar pauze bereikbaar blijven, voor het geval de telefoon gaat. Haar pauze telt daarom alsbetaalde werktijd..
Het onderscheid is simpel, maar cruciaal. Een echte pauze betekent dat je niet beschikbaar hoeft te zijn. Zodra paraatheid vereist is, is het werktijd.
Dagelijkse rusttijd: De accu moet weer opgeladen worden.
Na een lange werkdag heeft het lichaam tijd nodig om zich te herstellen. De L-GAV schrijft daarom een ononderbroken dagelijkse rusttijd van minimaal11 uurvoor tussen het einde van een dienst en het begin van de volgende.
Deze regel is bijzonder belangrijk om de gevreesde «clopening»-diensten te vermijden, waarbij een medewerker de zaak laat in de avond sluit en de volgende ochtend direct weer opent. Dergelijke dienstwisselingen zijn alleen toegestaan als de 11-uur rusttijd volledig in acht wordt genomen.
Wekelijkse rusttijd en vrije dagen.
Naast de dagelijkse rust hebben jouw medewerkers ook recht op langere, aaneengeschakelde vrije tijd. De L-GAV regelt de wekelijkse rustdagen als volgt:
- Twee vrije dagen per week:In principe heeft elke medewerker recht op twee rustdagen per week.
- 36 aaneengeschakelde uren:Minimaal één keer per week moet er een aaneengeschakelde rusttijd van36 uur(dus 1,5 dagen aaneengeschakeld) gegarandeerd zijn.
- Acht vrije dagen per maand:Over de hele maand moeten minimaal acht vrije dagen worden gegeven.
Het is geen geheim: Zwitserland is Europees kampioen als het gaat om levensarbeidsduur. Mannen werken hier meer dan72’000 uurin hun leven, aanzienlijk meer dan in onze buurlanden. Deze hoge waarde, gecombineerd met vaak lange werkuren, verhoogt de druk op een goed functionerende pauze- en herstelregeling. De wettelijke eis van 15 minuten pauze na 5,5 uur werken is dan ook slechts het absolute minimum.
Overuren en overtijd begrijpen en correct afrekenen.
In de horeca verloopt zelden alles precies volgens plan. Een onverwachte toestroom van gasten, een spontane grote inzet bij catering – en het is duidelijk: het team moet langer doorwerken. Maar hoe ga je correct om met dit extra werk? De sleutel ligt in het onderscheid tussenOverurenenOvertijdDat is geen woordspeling, maar een juridisch fundamenteel verschil dat bepalend is voor vergoeding en compensatie.

Wie deze twee termen kent en correct toepast, creëert niet alleen juridische zekerheid voor de onderneming, maar zorgt ook voor eerlijkheid en transparantie in het team. Laten we dit onderwerp aanpakken, zodat je bij de volgende loonadministratie precies weet waar het om gaat.
Het fijne, maar cruciale verschil.
Op het eerste gezicht klinken de termen bijna identiek, maar juridisch liggen er werelden tussen. Dit onderscheid is de basis voor elke correcte afrekening.
-
Overurenzijn werkuren die weliswaar de contractueel afgesproken tijd overschrijden, maar nog onder de wettelijke maximumgrens liggen. Staan in het contract van jouw medewerker42 uur per week., maar werkt hij44 uur, dan zijn dat2 overuren..
-
Overtijdbegint pas wanneer de wettelijke maximumarbeidsduur wordt overschreden. Voor de meeste bedrijven in de horeca ligt deze grens bij45 uur per week.Werkt jouw medewerker dus47 uur, dan levert hij3 overuren(van 42 naar 45 uur) en2 uur over tijd(alles wat boven de 45 uur uitkomt).
Waarom deze scheiding zo belangrijk is, blijkt onmiddellijk bij de vergoeding.
Zo worden overuren vergoed of gecompenseerd.
Hoe je overuren moet vergoeden, hangt sterk af van wat er in het arbeidscontract staat. De L-GAV geeft hier een duidelijk kader, maar laat ook ruimte.
In principe zijn er twee manieren om overuren te compenseren:
- Compensatie door vrije tijd:Als jouw medewerker akkoord gaat, kunnen overuren in hetzelfde verhouding (dus 1:1) door vrije tijd worden gecompenseerd. Dit moet natuurlijk binnen een redelijke termijn gebeuren.
- Uitbetaling met toeslag:Als een compensatie met vrije tijd niet mogelijk of niet gewenst is, moeten de overuren worden uitbetaald. Hier komt de loontoeslag van25 %om de hoek kijken.
De 25 %-toeslag staat niet in steen gebeiteld. Als in het arbeidscontract schriftelijk iets anders is afgesproken (bijvoorbeeld een vaste vergoeding of het afzien van de toeslag) of als de compensatie door vrije tijd plaatsvindt, kan deze vervallen. Een glasheldere regeling in het contract beschermt beide partijen tegen misverstanden.
De strengere regels voor over tijd.
Bij over tijd gaat het om de gezondheid van jouw medewerkers, daarom zijn de regels veel strenger en niet onderhandelbaar. Contractuele afspraken die de medewerker benadelen, zijn hier ongeldig.
Voor elke gewerkte uur over tijd is eenloontoeslag van 25 % verplicht.Alternatief is ook hier een compensatie door vrije tijd mogelijk, maar ook alleen met toeslag. Dat betekent: Voor een uur over tijd moeten1 uur en 15 minutenvrije tijd worden gegeven.
Er is een kleine uitzondering voor de eerste60 uur over tijd per kalenderjaarvoor kantoor- of administratief personeel – hier vervalt de toeslag. Voor jouw operationele personeel aan de front is deze regeling echter in de praktijk nauwelijks relevant.
Een praktisch voorbeeld uit de event-catering.
Stel je voor, je begeleidt met jouw bureau een groot muziekfestival. Jouw medewerker Luca heeft een contract voor42 uur per week.De festivalweek is intensief en hij werkt aan het eind50 uur..
Zo reken je dat nu correct af:
- Contractuele werktijd:42 uur.
- Wettelijke maximumarbeidsduur:45 uur.
- Effectief geleverde arbeid:50 uur.
De rekensom is eenvoudig:
- Overuren: 3 uur(het verschil van 42 naar 45 uur).
- Overtijd: 5 uur(alles wat de 45 uur overschrijdt).
Voor de loonadministratie betekent dit:
- De3 overurenkunnen ofwel 1:1 met vrije tijd worden gecompenseerd of met een loontoeslag van 25 % worden uitbetaald – afhankelijk van wat het contract voorschrijft.
- De5 uur over tijdmoeten verplicht met een toeslag van 25 % worden vergoed, hetzij als loon of als tijdscredit.
Je ziet: Een schone, sluitende documentatie van elk uur is hier het A en O. Een digitale tijdregistratie is goud waard om het overzicht te behouden en dergelijke gevallen foutloos af te rekenen. Zo zorg je ervoor dat deL-GAV arbeidstijd en pauzesregels te allen tijde worden nageleefd.
Bijzondere gevallen zoals nachtwerk en feestdagen veilig afhandelen.
Het werk in de horeca heeft weinig gemeen met een klassieke kantooromgeving. Diensten in de nacht, op feestdagen of in complexe ploegendiensten zijn niet de uitzondering, maar de regel. Maar precies deze bijzondere situaties brengen ook speciale regels met zich mee, die je bij de planning vanL-GAV arbeidsduur en pauzesop de radar moet hebben.
Wie deze bijzondere gevallen soepel beheert, beschermt niet alleen zijn team tegen overbelasting, maar voorkomt ook gevoelige juridische valkuilen. Het gaat erom eerlijkheid te garanderen – ook als de werktijden allesbehalve gebruikelijk zijn.
Wat als nachtwerk geldt en hoe het wordt vergoed.
Niet elke dienst die tot laat in de avond gaat, is automatisch nachtwerk. De L-GAV trekt hier een duidelijke lijn: De officiële periode voor nachtwerk begint om23:00 uur en eindigt om 06:00 uur.Valt de werktijd van een medewerker in dit venster, dan gelden bijzondere beschermingsbepalingen en vergoedingsregels.
De belangrijkste regel betreft de compensatie voor deze bijzondere belasting. Voor geleverde nachtwerk heeft jouw medewerker recht op een tijdsvergoeding van10 %Dat betekent: Voor elk uur nachtwerk krijgt hij zes minuten tijd goedgeschreven.
Een voorbeeld uit de hotelpraktijk: Jouw nachtwaker werkt van 23:00 uur tot 07:00 uur. Daarvan vallen zeven uren precies in de gedefinieerde nachtperiode (van 23:00 tot 06:00 uur). Voor deze zeven uren ontvangt hij een tijdscompensatie van10 %, wat per dienst42 minutenextra oplevert. Deze tijd moet hem als vrije tijd worden gegeven.
Deze tijdscompensatie is de standaard en moet binnen een jaar worden gecompenseerd. Een uitbetaling in geld is alleen in uitzonderlijke gevallen en na gezamenlijke afspraak mogelijk. Wil je dieper op de details ingaan? Onze bijdrage over denachttoeslag in Zwitserlandlegt je alles uit wat je moet weten.
Feestdagen correct plannen en afrekenen.
Voor de meesten zijn feestdagen een welkome pauze – in de horeca behoren ze vaak tot de drukste dagen van het jaar. Des te belangrijker is het om het werk op deze dagen eerlijk te regelen en correct te vergoeden, zodat niemand in het team zich benadeeld voelt.
De L-GAV stelt dat medewerkers recht hebben opzes betaalde feestdagen per jaar, inclusief de nationale feestdag op 1 augustus. Welke de overige vijf dagen zijn, kan van kanton tot kanton verschillen.
Hier de belangrijkste punten die je bij de planning in gedachten moet houden:
- Vrij op de feestdag:Valt een feestdag op een reguliere werkdag en heeft jouw medewerker vrij, dan wordt deze dag normaal betaald zoals een gewerkte dag.
- Werk op de feestdag:Moet iemand op een van zijn vastgestelde feestdagen werken, heeft hij recht op een volledige vervangende rustdag. Deze moet binnen een duidelijk gedefinieerde periode worden gegeven.
- Feestdag op een vrije dag:Valt een feestdag op een dag waarop jouw medewerker toch vrij zou zijn (bijvoorbeeld zijn vaste rustdag), dan ontstaat hieruit geen recht op een extra vrije dag.
Een open communicatie over welke feestdagen in de onderneming gelden en hoe de compensatie is geregeld, creëert duidelijkheid en voorkomt misverstanden.
Ploegendiensten beheersen en belasting minimaliseren.
Juist in 24/7-bedrijven zoals hotels of bij grote evenementen is ploegendienst onvermijdelijk. Dit stelt hoge eisen aan de planning, want je moet niet alleen een sluitende dekking garanderen, maar ook de gezondheid van jouw team in de gaten houden. Het onregelmatige ritme kan op den duur zijn tol eisen.
Een slim doordacht ploegenschema is hier het A en O. Het moet niet alleen de bedrijfsprocessen waarborgen, maar ook de wettelijke rusttijden nauwgezet in acht nemen. De11 uur ononderbroken rusttijdtussen twee diensten is de absolute ondergrens – die mag nooit worden overschreden.
Om de belasting voor jouw team zo laag mogelijk te houden, zijn er een paar eenvoudige, maar effectieve hefboommechanismen:
- Vooruit plannen:Publiceer de ploegenschema’s zo vroeg mogelijk. Dit geeft jouw mensen de kans om hun privéleven te organiseren.
- Eerlijk rouleren:Zorg voor een eerlijke verdeling van populaire en onpopulaire diensten. Niemand zou permanent alleen voor de nacht- of weekenddiensten moeten worden ingedeeld.
- Wensen in overweging nemen:Geef jouw team de mogelijkheid om wensen voor diensten of vrije dagen kenbaar te maken. Een software die beschikbaarheden opvraagt, kan dit proces enorm vergemakkelijken.
Een ploegplanning die niet alleen de regels van de L-GAV voor arbeidsduur en pauzes volgt, maar ook rekening houdt met de behoeften van de medewerkers, is een sterk teken van waardering. Het draagt bij aan een goede werksfeer en een lagere verloop.
Jouw checklist voor de L-GAV-conforme inzetplanning.
Nu gaan we echt aan de slag. We zetten de hele theorie om in een praktische checklist, waarmee je je inzetplanning stap voor stap kunt doornemen en kunt controleren op L-GAV-geschiktheid. Beschouw het als je persoonlijke gids – zo zie je meteen waar je al goed bezig bent en waar misschien nog actie nodig is.
Tijdregistratie en documentatie
Een sluitende documentatie is de absolute basis voor alles wat volgt. Zonder schone gegevens kun je de naleving van de regels overL-GAV arbeidstijd en pauzesin een noodsituatie nooit bewijzen.
- Systematische registratie:Registreer je de arbeidstijd voor elke medewerker vanaf het begin van de dienst tot het einde netjes en sluitend?
- Definitie arbeidstijd:Is het voor iedereen in het team duidelijk wat tot de betaalde arbeidstijd behoort (bijv. omkleden op de werkplek, verplichte briefings) en wat niet (bijv. de normale woon-werkverkeer)?
- Toegankelijkheid:Kunnen je mensen op elk moment eenvoudig hun geregistreerde uren inzien? Transparantie creëert vertrouwen.
- Archivering:Bewaar je alle tijdgegevens veilig en zo, dat je ze ook overvijf jaarnog kunt terugvinden?
Een digitaal tijdregistratiesysteem is hier geen leuk extraatje, maar een noodzaak. Het voorkomt slordigheidsfouten, geeft je rechtszekerheid en bespaart aan het einde van de maand ongelooflijk veel tijd bij de loonadministratie.
Pauzes en rusttijden
De pauzes en rusttijden zijn geen «nice-to-have», maar een wettelijke verplichting. Ze beschermen je team tegen overbelasting en zijn niet onderhandelbaar.
- Pauzeregeling:Krijgt iedereen na maximaal5,5 uurwerken zijn verdiende pauze? Kloppen de pauzelengtes afhankelijk van de dienstduur (dus 15, 30 of 60 minuten)?
- Onbetaalde pauzes:Is ervoor gezorgd dat medewerkers tijdens onbetaalde pauzes de werkplek mogen verlaten en vrij over hun tijd kunnen beschikken? Ze mogen dan niet beschikbaar zijn voor oproep.
- Dagelijkse rusttijd:Is er altijd minimaal11 uurononderbroken vrije tijd tussen het einde van de dienst en het begin van de volgende dienst?
- Wekelijkse rustdagen:Garandeer je per week twee vrije dagen, waarvan minimaal36 uuraaneengeschakeld zijn?
Overuren, overtijd en bijzondere gevallen
Als het weer eens langer duurt, moet dat eerlijk en correct worden afgehandeld. Dit voorkomt niet alleen juridische problemen, maar is ook een kwestie van respect voor je team.
- Ondscheiding:Maak je in je registratie een duidelijke scheiding tussen overuren (alles boven het contractuele doel) en overtijd (alles boven de wettelijke maximum)?
- Vergoeding overtijd:Wordt overtijd consequent vergoed met een toeslag van25 %, hetzij als loon of als vrije tijd?
- Contractuele regeling:Staat er in het arbeidscontract duidelijk en ondubbelzinnig hoe met overuren wordt omgegaan – dus compensatie of uitbetaling?
- Nachtwerk:Registreer je diensten tussen 23:00 en 06:00 uur apart en geef je de verschuldigde tijdtoeslag van10 %?
- Feestdagen:Is de compensatie voor werk op feestdagen duidelijk geregeld en wordt deze consequent toegepast?
Deze checklist helpt je om de belangrijkste knoppen in het oog te houden. Wil je je tijdregistratie verbeteren? Kijk dan naar onzesjabloon voor tijdregistratie– het is het perfecte startpunt.
Veelgestelde vragen over L-GAV arbeidstijd en pauzes
In de dagelijkse praktijk komen steeds weer dezelfde vragen naar voren. Hier geven we je duidelijke en praktische antwoorden op de meest voorkomende onzekerheden rondL-GAV arbeidstijd en pauzes, zodat je snel weer helderheid hebt.
Telt omkleden mee als arbeidstijd?
Ja. Als het dragen van bepaalde werkkleding verplicht is en het omkleden op de werkplek moet plaatsvinden, dan geldt deze tijd ook als arbeidstijd. Het zijn misschien maar een paar minuten per dag, maar ze moeten worden geregistreerd en betaald.
Moet ik pauzes betalen?
Dat hangt ervan af. De cruciale vraag is: Kan je medewerker de werkplek tijdens de pauze verlaten? Als dat kan, geldt de pauze als onbetaald. Maar als hij om bedrijfsmatige redenen op zijn plaats moet blijven – bijvoorbeeld voor de telefoonservice – dan geldt de pauze als arbeidstijd en moet deze worden betaald.
Hoeveel pauzes zijn verplicht?
De duur van de pauze hangt direct af van de lengte van de dienst. De indeling is eenvoudig:
- Bij meer dan5,5 uurwerken: minimaal15 minutenpauze.
- Bij meer dan7 uurwerken: minimaal30 minutenpauze.
- Bij meer dan9 uurwerken: minimaal60 minutenpauze.
Deze pauzes hoeven niet aaneengeschakeld te worden genomen. Ze kunnen worden opgesplitst, zolang de totale duur aan het einde van de dag klopt.
Wat gebeurt er als de 11 uur rusttijd niet wordt nageleefd?
De dagelijkse rusttijd van11 uuris geen richtlijn, maar een dwingende beschermingsregel. Je kunt deze niet negeren. Een overschrijding is alleen toegestaan in absolute, wettelijk duidelijk geregelde uitzonderingsgevallen en moet dan ook worden gecompenseerd. In de normale bedrijfsvoering is naleving echter verplicht.
Kunnen medewerkers afstand doen van de 25%-toeslag voor overuren?
Ja, dat is mogelijk, maar alleen onder strikte voorwaarden. Een afstand van de toeslag of een afwijkende regeling moet schriftelijk in het individuele arbeidscontract worden vastgelegd. Maar let op: Dit geldt alleen voor overuren. Bij overtijd is de toeslag van25 %altijd verplicht en kan deze contractueel niet worden uitgesloten.
Wil je eindelijk je inzetplanning, tijdregistratie en loonadministratie vereenvoudigen en tegelijkertijd L-GAV-conform werken?lavoro.roccebiedt je de perfecte digitale oplossing om de administratieve last te minimaliseren en je team eerlijk en transparant te managen. Ontdek meer ophttps://job.rocks.
